Σε ποιον ανήκει τελικά η ντροπή;

Δεκάδες σχόλια κάτω από αναρτήσεις για την Pride Parade Cyprus 2026 είναι διαποτισμένα από απανθρωποποίηση, μια από τις πιο ακραίες μορφές ρητορικής μίσους. («ανώμαλοι», «γενετική ανωμαλία», «πειραματόζωα» κ.α.). Από την άλλη υπάρχει και ένα είδος σχολιασμού με το προσωπείο της αποδοχής και της κατανόησης «δεν έχω πρόβλημα, αλλά…» που αποτυπώνει πόσο βαθιά εξακολουθούν να υπάρχουν ο φόβος, τα στερεότυπα και η ανάγκη να οριστεί ποιος θεωρείται «κανονικός» και ποιος όχι.

Πιστεύω ότι σχόλια σαν αυτά δεν εκφράζουν την πλειονότητα. Και έχω παρατηρήσει ότι οι αναρτήσεις για ΛΟΑΚΤΙ+ θέματα λειτουργούν κατά κάποιον τρόπο ως πόλος έλξης για ακραίες αντιδράσεις, αυτό είναι γνωστό και καλά τεκμηριωμένο φαινόμενο στα social media. Χρειάζεται όμως να δώσουμε προσοχή στο γεγονός ότι αυτοί οι σχολιασμοί δεν αναφέρονται σε συμπεριφορές με τις οποίες κάποιοι συμφωνούν ή διαφωνούν, αλλά στην ίδια την ύπαρξη των ανθρώπων. Ο λόγος που εκφέρουμε δεν είναι άμοιρος ευθύνης, αλλά διαμορφώνει τον τρόπο με τον οποίο μια κοινωνία κατανοεί τους ανθρώπους και συγκροτεί τις αξίες της.

Βλέποντας τα σχόλια αυτά ως ψυχολόγος με απασχολεί ιδιαίτερα το μήνυμα που λαμβάνει ένα έφηβο παιδί που προσδιορίζει τον εαυτό του ως ΛΟΑΚΤΙ+ άτομο, όταν διαβάζει  δεκάδες φορές ότι είναι «ανώμαλο», «λάθος», «άρρωστο» ή «ανεπιθύμητο». Η συνεχής έκθεση σε τέτοια σχόλια, που αποτελούν πράξη βίας, μπορεί να συμβάλει στην εσωτερίκευση του στίγματος. Η ρητορική χλευασμού, απαξίωσης και παθολογικοποίησης ανάμεσα στους συνομηλίκους του διαχέεται από το διαδίκτυο στην καθημερινή ζωή και στις διαπροσωπικές σχέσεις. Στη δουλειά μου με τους έφηβους συναντώ συχνά μια «μικροεπιθετικότητα», μια μορφή συμβολικής βίας απέναντι στα ΛΟΑΤΚΙ+ έφηβα άτομα που δεν αναγνωρίζεται ως βία στα σχολεία και στις κοινωνικές συνθήκες, αλλά πληγώνει και στιγματίζει.

Όταν κανείς έρχεται αντιμέτωπος με τέτοια σχόλια, συνειδητοποιεί ότι το αίτημα για ασφάλεια δεν ανήκει στο παρελθόν. Όσο υπάρχουν άνθρωποι που βιώνουν φόβο, που κρύβονται για να μην πληγωθούν, που τους επιβλήθηκε μια ντροπή επί δεκαετίες, που η ταυτότητά τους θεωρείται κατώτερη και τα δικαιώματά τους αγνοούνται, θα υπάρχουν  λόγοι για να γίνονται τέτοιες εκδηλώσεις όπως η Pride Parade.

Κανένας άνθρωπος δεν θα έπρεπε να μεγαλώνει ακούγοντας πως η ίδια του η ύπαρξη αποτελεί πρόβλημα.

Γιώτα Στύλου

Ιούνιος 2026